Vrije ziekenhuiskeuze – Stadsarchief Delft
TMS 139202, Rijk van Lavieren, Schetsontwerp glas-in-loodraam ‘Therapie’ Hippolytusziekenhuis, 1924

TMS 139202, Rijk van Lavieren, Schetsontwerp glas-in-loodraam ‘Therapie’ Hippolytusziekenhuis, 1924

TMS 139203, Rijk van Lavieren, Schetsontwerp glas-in-loodraam ‘Sanitas’ Hippolytusziekenhuis, 1924

TMS 139203, Rijk van Lavieren, Schetsontwerp glas-in-loodraam ‘Sanitas’ Hippolytusziekenhuis, 1924

8 september 2018:

Vrije ziekenhuiskeuze

Het lijkt een moderne reclameslogan voor zorgverzekeringen. Toch beheerste de vrije ziekenhuiskeuze honderd jaar geleden ook al de gemoederen. Het ging toen om de vraag of arme stadsgenoten zelf voor één van de drie Delftse ziekenhuizen mochten kiezen. Gingen zij naar het openbare Oude en Nieuwe Gasthuis, het protestantse Bethelziekenhuis of het katholieke Sint-Hippolytusziekenhuis?

Van oudsher nam het Oude en Nieuwe Gasthuis namens de gemeente de zorg voor arme zieken op zich. De protestantse en katholieke initiatieven die aan het eind van de negentiende eeuw ontstonden, deden dat op eigen financiële kracht. Dat ging vooral de katholieke Sint-Hippolytusstichting goed af. Er waren genoeg daadkrachtige geloofsgenoten die wilden en konden meebetalen aan een eigen zorginstelling. In september 1925 opende het vernieuwde Sint-Hippolytusziekenhuis de deuren aan de Phoenixstraat, nu beter bekend als Delfstede. Met honderd bedden en een rijk gedecoreerd pand behoorde het tot de crème de la crème van de voorzieningen. De in het Stadsarchief bewaarde ontwerptekeningen voor de glas-in-loodramen van de Delftse kunstenaar Rijk van Lavieren tonen de luxe uitstraling.

In 1929 ontspon zich een debat over vrije ziekenhuiskeuze. De gemeenteraad wilde arme stadsgenoten de kans geven zelf een ziekenhuis te kiezen. Het Bethelziekenhuis had te weinig capaciteit, maar het Sint-Hippolytusziekenhuis ging graag een overeenkomst aan. Voortaan legde de gemeente geld bij als een onvermogende Delftenaar naar het katholieke ziekenhuis wilde. Hiermee was de boot aan, zeker voor het gereformeerde smaldeel van Delft. Van een vrije keuze was immers geen sprake als alleen de katholieke zorg subsidie kreeg. Daarbij gaf het scheve ogen dat de relatief welvarende katholieke gemeente ondersteund werd met belastinggeld. Met de overwegend rooms-rode gemeenteraden bleef de subsidie echter geruime tijd in stand. En daarmee kwam een blik op deze prachtige glas-in-loodramen voor net iets meer Delftenaren binnen bereik.

Inloggen
Share
Tweet
Share